Fjármálaverkfræði MSc

Til að leysa vandamál sem snúa að fjármálum má beita verkfræðilegum aðferðum og reiknilíkönum. Það er eitt helsta viðfangsefni fjármálaverkfræðinga. Þeir eiga jafnframt mikilvægan þátt í að ná markmiðum í fjármögnun, fjárfestingum og áhættustýringu.

• Horfa á kynningarfund um meistaranám við verkfræðideild

Um námið

Nemendur og kennarar segja frá námi í fjármálaverkfræði við HR.

Verkfræðilegar aðferðir í fjármálum

Fjármálaverkfræði er þverfagleg grein sem samþættir fjármálafræði við verkfræðilegar aðferðir, stærðfræðileg líkön, tölfræði, aðgerðagreiningu og hagnýta tölvunarfræði. Nám í fjármálaverkfræði hentar þeim sem hafa áhuga á að takast á við áhættustýringu, afleiðuviðskipti eða fjárstýringu, hvort sem er í markaðs– eða fyrirtækjageiranum. Verkfræðinám samanstendur af þriggja ára BSc-námi og tveggja ára MSc-námi.

Þekking á fjármálafræði og kunnátta í raunvísindum

Í náminu takast nemendur á við krefjandi og raunhæf verkefni þar sem þeir læra að beita stærðfræði og tölvunarfræðilegum aðferðum. Auk góðrar þekkingar á fjármálafræðum þurfa nemendur að hafa skilning á margvíslegum eiginleikum mismunandi kerfa og ferla. Í þessu sambandi er góð undirstöðuþekking á sviði almennrar verkfræði og raunvísinda, aðallega eðlisfræði, mjög mikilvæg.

Lifandi nám

Nemendur í fjármálaverkfræði hljóta fræðilega undirstöðu og þurfa að nota þá þekkingu til að leysa raunveruleg verkefni af ýmsum toga. Með því að glíma við raunhæf verkefni og finna lausnir við vandamálum hljóta nemendur góðan undirbúning fyrir störf að námi loknu. Hér eru nokkur dæmi um það hvernig kennslan og námsefnið miðar að því að veita nemendum dýrmæta reynslu.

12+3 kerfið

Í náminu eru annirnar brotnar upp í tvo hluta. Fjögur námskeið eru kennd í 12 vikur og síðan er prófað úr þeim. Að prófum loknum taka við þriggja vikna námskeið þar sem námsefnið er sett í hagnýtt samhengi með verkefnavinnu, hópavinnu og/eða samstarfi við fyrirtæki.

Starfsnám

Nemendur geta lokið starfsnámi hjá fyrirtækjum þar sem þeir fá tækifæri til að nýta þekkingu sína og kynnast því hvernig tekist er á við hagnýt og raunveruleg verkefni. Verkfræðideild er með samninga við um 40 fyrirtæki og stofnanir. Nemendur í grunnnámi geta sótt um 6 eininga starfsnám á vorönn á lokaári og meistaranemar geta sótt um 14 eininga starfsnám á haustönn.

Dæmi um fyrirtæki og stofnanir sem hafa tekið við nemendum í starfsnám:

• Actavis • Arion banki • Blóðbankinn • deCode • EFLA • Elkem • Fjármálaráðuneytið • Hjartavernd • Íslandsbanki • ÍSOR • Ikea • Landsbankinn • Landsnet • Landspítalinn • Landsvirkjun • Mannvit • Marel • Marorka • Olís • Orkuveitan • Raförninn • Samey • Samskip • Securitas • Síminn • Sjóvá • Verkís • Virðing • Vodafone • VSÓ ráðgjöf • Össur

CDIO-samstarfsnetið

Færni í hugmyndavinnu, verkefnastjórnun, samskiptum og kynningum er þjálfuð í ýmsum námskeiðum gegnum allt námið. Þetta samræmist hugmyndafræði CDIO, sem er samstarfsnet framsækinna háskóla sem kenna tæknigreinar og HR er þátttakandi í.

Í CDIO-aðferðafræðinni er lögð áhersla á samráð háskóla og atvinnulífs og fagfélaga. Mótun námsbrauta í anda CDIO á að tryggja að nemendur fái lausnamiðaða verkfræðilega færni sem vinnuveitendur sækjast eftir, án þess að slegið sé af fræðilegum kröfum.

Lesa meira um CDIO - Conceive, Design, Implement, Operate

Undirbúningur fyrir atvinnulífið

Nemendum býðst að vinna hagnýt, raunhæf verkefni þar sem markmiðið er að undirbúa þá fyrir atvinnulífið. Námskeiðin eru umfangsmikil og vinnan dreifist á 15 vikur. Unnið er í hópum.

  • Nemendur í BSc fjármálaverkfræði ljúka námskeiðinu Fjármál X.
  • Í MSc verkfræði ljúka nemendur námskeiðinu Samþætt verkefni I þar sem lögð er áhersla á hönnun, greiningu, nýsköpun og frumkvöðlafræði.

Dæmi um verkefni í Fjármál X

Í þessu námskeiði áttu nemendur að stýra safni íslenskra verðbréfa.

Í upphafi námskeiðsins kynntu nemendur sér fjölbreytni verðbréfa á íslenska markaðnum. Þau tóku að sér sjóðstjórn á safni íslenskra verðbréfa og áttu að gæta sérstaklega að eftirfarandi þáttum:

  • Markaðsstærðum sem hafa mest áhrif á verð og áhættu safnsins.
  • Sérkenni hvers verðbréfs og áhrif þeirra á ávöxtun og áhættu safnsins.
  • Fylgni á milli einstakra verðbréfa.


Nemendur þróuðu mælikvarða fyrir frammistöðu safnsins, með tilliti til ávöxtunar og áhættu. Þau greindu og tóku afstöðu til eftirfarandi þátta:

  • Verðs, áhættu og ávöxtunar verðbréfasafna.
  • Greiningu og magnsetningu markaðs, vaxta og gengisáhættu.
  • Hlutverka mismunandi vaxtalíkana.
  • Áhrifa verðbólgu á ávöxtun – og áhættu safnsins.


Nemendur hönnuðu umgjörð (e. demonstrator), sem gerði þeim mögulegt að lesa rauntímamarkaðsgögn sem höfðu áhrif á verð og áhættustöðu safnsins. Í framhaldi þróuðu þau fjárfestingarstefnu og breyttu reglulega vægi safnsins til að viðhalda ásættanlegri ávöxtunar- og áhættustöðu.

Skiptinám

Nemendur í grunnnámi og meistaranámi geta sótt um að fara í skiptinám við erlendan háskóla. Grunnnemar þurfa að vera með 7 eða hærra í meðaleinkunn og að hafa lokið 60 einingum þegar þeir fara í skiptinámið. Skrifstofa alþjóðaskipta veitir frekari upplýsingar um hvert hægt er að fara í skiptinám.

Hver er munurinn á fjármálaverkfræði og viðskiptafræði?

Í samanburði við viðskiptafræðinga nota fjármálaverkfræðingar tæknilegri og stærðfræðilegri aðferðir við úrlausn verkefna, sem oft felst í því að skrifa reiknirit og tölvuforrit til að greina, magnsetja og stýra áhættu mismunandi fjárfestingartækifæra. Flest fjármála – og fjárfestingafyrirtæki gera sífellt meiri kröfur um góða kunnáttu í stærðfræði og tölvunarfræði, sem einkennir menntun fjármálaverkfræðinga.

Verkfræði og tölvunarfræði

Nemendur geta hagað vali þannig að þeir ljúki BSc-námi í verkfræði og BSc-námi í tölvunarfræði. Að því loknu ljúka þeir meistaranámi í verkfræði og útskrifast með lögverndað starfsheiti sem verkfræðingur og jafnframt lögverndað starfsheiti sem tölvunarfræðingur.

Lengd námsins

Grunnnám í verkfræði (BSc) er þriggja ára nám og 180 einingar. Meistaranám (MSc) er tveggja ára nám og 120 einingar. Til að öðlast starfsréttindi og leyfi til að nota lögverndaða stafsheitið verkfræðingur þarf að ljúka bæði BSc- og MSc-námi í verkfræði.

Nýsköpun þvert á deildir

Nemendur í meistaranámi í HR geta valið námskeið í nýsköpunar- og frumkvöðlafræðum þvert á deildir háskólans. Námskeiðin auka þekkingu og færni nemenda á öllum helstu sviðum nýsköpunar: fræðilegri þekkingu, skapandi nálgun viðfangsefna, vöruþróun, áætlanagerð, stjórnun og fjármálum. Ljúki nemendur 30 einingum á þessu sviði geta þeir útskrifast með nýsköpunar- og frumkvöðlafræði sem sérsvið.

Að námi loknu

Starfsréttindi

Verkfræðinám samanstendur af 3ja ára (180 ECTS) grunnnámi og tveggja ára (120 ECTS) MSc námi. Til að öðlast starfsréttindi og leyfi til að nota lögverndaða starfsheitið verkfræðingur þarf að ljúka MSc-gráðu í samræmi við kröfur atvinnuvega- og nýsköpunarráðuneytisins.

Hönnuðir nýrra fjármálalausna

Hluti námsins er að bjóða nemendum hagnýta reynslu við lausn raunhæfra verkefna í fjármálum. Að loknu námi eiga nemendur að geta nýtt lausnamiðaðar verkfræðilegar- og magnbundnar aðferðir, ásamt heilbrigðri skynsemi, til að þróa hagkvæmar nýjar fjármálalausnir. Þessar lausnir geta jafnvel breytt því hvernig neytendur og fyrirtæki hegða sér við mat á fjármálalegri áhættu. 

Starfsvettvangur

Starf innan fjárfestingabanka, vogunarsjóða, lífeyris – og fjárfestingarsjóða eru til dæmis algengur starfsvettvangur fjármálaverkfræðinga. Eins vinna fjármálaverkfræðingar iðulega að fjárhagslegri og rekstrarlegri skipulagningu og endurskipulagningu fyrirtækja á ýmsum sviðum atvinnulífsins, svo sem í hátækni, nýsköpun, sjávarútvegi og í fjármálageiranum. Greining á samruna og yfirtöku fyrirtækja er einnig algengt verkefni fjármálaverkfræðinga.

Starfsnámið veitir forskot

Nemendur í verkfræði við HR geta sótt um starfsnám. Markmið með starfsnámi er að auka þekkingu nemenda á því sviði sem þeir stunda nám á og búa þá undir störf að námi loknu.

Skipulag MSc

Til að öðlast starfsréttindi sem verkfræðingur þarf að BSc-námi loknu að ljúka tveggja ára MSc-námi.

Sérhæfing og einstaklingsmiðað nám

Í framhaldsnámi afla nemendur sér sérfræðiþekkingar og hagnýtrar tækniþekkingar. Nemendur gera einstaklingsmiðaða námsáætlun í samráði við leiðbeinanda, allt eftir áhugasviði. Námið er rannsóknartengt og getur nemandinn valið að nýta sér það til umtalsverðrar sérhæfingar.

MSc nám - 120 einingar - 2 ár

Flest námskeið eru kennd í 12 vikur, en í lok hverrar annar er eitt námskeið kennt í 3 vikur.

MSc 1. ár
HaustVor
  • Gagnanám og vitvélar
  • Hagnýt líkindafræði
  • Fjármálaverkfræði fyrirtækja
  • Valnámskeið - þriggja vikna námskeið
  • Aðferðafræði rannsókna
  • Afleiður og áhættustýring
  • Valnámskeið
  • Valnámskeið - þriggja vikna námskeið                                             
MSc 2. ár
HaustVor
  • Bestunaraðferðir
  • Skuldabréfagreining og vaxtalíkön
  • Valnámskeið
  • Valnámskeið - þriggja vikna námskeið
  • MSc lokaverkefni                                                                              

Útskrift með MSc í verkfræði og lögverndað heiti sem verkfræðingur

Meistaraverkefni

Meistaraverkefni er 30 einingar, unnið á lokaönn. Valnámskeiðum er ætlað að auka skilning og undirbúa rannsóknarefni nemandans. Hægt er að sækja um að vinna 60 eininga meistaraverkefni og taka þá samsvarandi færri valnámskeið.

Skiptinám og starfsnám

Nemendur geta sótt um starfsnám (12 einingar) á vorönn. Nemendur geta sótt um skiptinám á haust- eða vorönn.

Annað

Verkefni

Fjölbreytt viðfangsefni

Hér eru dæmi um þrjú verkefni nemenda í fjármálaverkfræði við HR. 

Notkun raunvilnana við fjárfestingaákvarðanir

Í lokaverkefni sínu í MSc-námi í fjármálaverkfræði fór Ellen Bjarnadóttir yfir þá galla núverandi aðferða við að verðleggja fjárfestingatækifæri. Raunvilnanir voru síðan kynntar sem annar og betri kostur til að verðleggja fjárfestingar, sérstaklega þær sem stjórnast af mikilli áhættu og óvissu fjárstreymi. 

>> Lesa meira um notkun raunvilnana við fjárfestingaákvarðanir.

Bestun eignasafna út frá áhættu og væntri ávöxtun með og án tillits til skuldbindinga: samanburðargreining lausna og tengdar aðferðir

Í hefðbundinni eignastýringu er oftar en ekki stuðst við bestun eignasafna út frá áhættu og væntri ávöxtun (e. risk-return optimization). Eignasöfn má besta með tilliti til ýmissa viðmiða, til að mynda skuldbindinga. Í lokaverkefni Guðmundar í meistaranámi í fjármálaverkfræði voru líkön til bestunar eignasafna út frá áhættu og væntri ávöxtun, með og án tillits til skuldbindinga, leidd út og lausnir fyrir eignasöfn á framfalli (e. risk-return frontier) og dreifni ávöxtunar (e. standard deviation of returns) þeirra ritaðar með einföldum rithætti sem föll af ávöxtunarkröfu. 

>> Lesa meira um bestun eignasafna.

Greining á lánamöguleikum

Í verkefni í afleiðum og áhættustýringu fór Tómas Árni Jónsson yfir þá möguleika sem í boði eru í lánamálum einstaklinga. Borin voru saman verðtryggð og óverðtryggð lán út frá mismunandi forsendum um verðbólgu. Gert var ráð fyrir stöðugri verðbólgu út lánstímann og einnig verðbólguskotum á ákveðnum tímapunktum samkvæmt mismunandi framtíðarsviðsmyndum. Lagt var mat á hvaða kostir koma best út í dag út frá mismunandi forsendum. 

>> Lesa meira um greiningu á lánamöguleikum.

Aðstaða

Þjónusta og góður aðbúnaður

Öll kennsla fer fram í háskólabyggingu HR í Nauthólsvík. Þar er einnig aðstaða til verklegrar kennslu, hópavinnuherbergi, mötuneyti, náms- og starfsráðgjöf og önnur þjónusta við nemendur.

Kennslustofur og lesherbergi

Húsnæði Háskólans í Reykjavík býður upp á afar góða aðstöðu til kennslu, lesturs og samvinnu nemenda. Kennslustofur eru vel búnar og nemendur geta nýtt sér hópavinnuherbergi. Almenn aðstaða er opin nemendum allan sólarhringinn. Sjá fleiri myndir af aðstöðunni í HR.

Adstadan_bokasafnGóð þjónusta

Í háskólabyggingunni er greiður aðgangur að náms- og starfsráðgjöf, alþjóðaskrifstofu og tækniaðstoð. Á bókasafninu er góð og fjölbreytt vinnuaðstaða. Safnið býður aðgang að bókum og fræðigreinum og upplýsingafræðingar eru með opna tíma þar sem nemendur geta litið við og fengið ráðleggingar og aðstoð vegna heimildavinnu.

Verslanir og kaffihús

Í HR er jafnframt Háskólabúðin sem selur helstu nauðsynjavörur, kaffihús, æfingasalur World Class og Málið veitingasala.

Kennarar

Hagnýt reynsla og fræðilegur grunnur

Þó nokkuð er um að kennarar við deildina komi úr fjármála- og bankageiranum og byggja þeir þá á hagnýtri reynslu sinni úr atvinnulífinu. Samtvinnun þessa við sterkan fræðilegan grundvöll námsins undirbýr nemendur einstaklega vel til að takast á við fjármálatengd verkefni fyrirtækja, fjármálastofnana og fjárfestingarsjóða, svo sem lífeyrissjóða.

Kennarar við HR eru að jafnaði í miklum samskiptum við nemendur. Fjármálaverkfræði heyrir undir fjármála- og rekstrarsvið.

Heidar-Ingvi-Eyjolfsson

Heiðar Ingvi Eyjólfsson

PhD

Heiðar kennir meðal annars námskeið þar sem fjallað er um líkindafræði, slembiferli og afleiður. Í kennslu leggur Heiðar áherslu á samspil fræða og hagnýtinga, að nemendur geti nýtt sér fræðin til úrlausnar og ákvarðanatöku í hagnýtum verkefnum. Heiðar hefur starfað við tölfræðiráðgjöf, líkanagerð, hermun og áhættustýringu.

Rannsóknir Heiðars eru á sviði fjármálastærðfræði og tölulegra aðferða í fjármálastærðfræði. Sem dæmi um hagnýtingar má nefna tölulegar nálganar á verði afleiðna og hermun fjármálamarkaða með slembiferlum og slembisviðum. Ýmsar rannsóknir Heiðars snúa að fjármálamörkuðum fyrir rafmagn og hrávörur, þar sem vöruverð getur breyst mikið á skömmum tíma og því þarf að taka tillit til þess við líkanasmíði. Heiðar lauk grunnnámi í stærðfræði frá HÍ (2007), MSc prófi frá Háskólanum í Gautaborg (GU), Svíþjóð (2010) og PhD prófi frá Háskólanum í Osló (UiO), Noregi (2013). 

Picture1-copy

Sverrir Ólafsson

PhD

Kennir meðal annars áfangana Inngang að fjármálaverkfræði, Áhættustýringu, Líkindafræði og slembiferla og Skuldabréfagreiningu. Í kennslunni leggur Sverrir áherslu á að góð þekking á fræðunum er forsenda fyrir árangursríkri hagnýtingu þeirra í atvinnulífinu. Rannsóknir Sverris hafa aðalega snúið að leikjafræði og greiningu ýmisra flókinna kerfa, svo sem fjarskiptaneta. Síðastliðin ár hefur Sverrir unnið að rannsóknum á fjármálastöðuleika, eignastýringu og greiningu fjárfestingarmöguleika við óvissu. Hann hefur stundað ráðgjafastörf í mismunandi löndum, haldið fyrirlestra um áhættustýringu á ráðstefnum og fyrir starfsmenn fjármálastofnana. Sverrir er meðhöfundur fjögurra binda verks um fjármálastærðfræði sem er gefið út af John Wiley. Áður en Sverrir hóf störf hjá Háskólanum í Reykjavík var hann m.a. lektor við Kings College London og síðast yfirmaður langtímarannsókna í rannsóknarstofum British Telecommunications á Englandi. Hann gegnir einnig stöðu gestaprófessors við Queen Mary University of London. Sverrir hlaut doktorsgráðu í fræðilegri öreindaeðlisfræði (1985) frá Háskólanum í Karlsruhe, Þýskalandi.
Vidar-copy

Viðar Viðarsson

MSc

Kennir námskeiðið Fjármál fyrirtækja og leggur ríka áherslu á að tengja námsefnið viðfangsefnum líðandi stunda á fjármálamörkuðum heimsins. Viðar hefur verið sérfræðingur hjá Fyrirtækjaráðgjöf Landsbankans síðastliðin fimm ár. Áður hefur Viðar m.a. verið forstjóri EJS (núna hluti af Advania), framkvæmdastjóri hjá Símanum og forstöðumaður hjá Olíufélaginu (nú N1). Viðar lauk MSc-prófi í Business Finance frá Brunel háskólanum í London, Englandi (2009) og MSc-prófi í verkfæði frá Tækniháskólanum í Karlsruhe, Þýskalandi (1983).

  • Auk ofangreindra fræðimanna koma ýmsir sérfræðingar úr atvinnulífinu, ásamt kennurum á sviði rekstrarverkfræði, að kennslu í fjármálaverkfræði. 

Inntökuskilyrði

MSc í fjármálaverkfræði

Gert er ráð fyrir að nemandi hafi grunngráðu (BSc) í fjármálaverkfræði. Hafi nemandi annan bakgrunn getur viðkomandi þurft að bæta við námskeiðum úr grunnnámi. Í slíkum tilvikum er ætlast til að nemandi klári þessi námskeið á fyrsta námsári sínu. 

Umsóknarfrestur

  • Frá 5. febrúar til og með 30. apríl - fyrir haustönn 
  • Frá 15. október til og með 5. desember - fyrir vorönn 

Getum við aðstoðað?

Eva Sigrún Guðjónsdóttir

Verkefnastjóri - MSc verkfræði


Fara á umsóknarvef

Var efnið hjálplegt? Nei